| Od redakcji |
Operacja na… „przemysłowym” organizmie
Nie zawsze z łatwością przychodzi mi pisanie tych kilku zdań wstępu. Zdecydowanie wolę czytać teksty – sprawdzać, jaki rytm nadają numerowi, jakie nowe informacje przynoszą dla czytelników. Za każdym razem jednak podchodzę do tego zadania z planem, koncentracją i świadomością, że tu nie ma miejsca na przypadek (każdy numer „Kierunku Chemia” ma swój temat przewodni) –trochę jak lekarz przygotowujący się do operacji czy… inżynier do postoju remontowego. Porównanie nie jest przypadkowe – operacja i postój mają ze sobą więcej wspólnego, niż mogłoby się wydawać. W obu przypadkach liczy się staranne przygotowanie, precyzja, procedury i od powiedni moment, tak, aby „pacjent” (tu: instalacja) jak najszybciej wrócił do pełnej sprawności.
Postój to zaplanowane działanie na „żywym organizmie” zakładu. Zaczyna się od diagnostyki – danych, historii awarii, analiz – coraz częściej wspieranych narzędziami predykcyjnymi, które pozwalają wyprzedzać potencjalne problemy. Remont przestaje być już więc tylko na prawą, a staje się elementem strategii zarządzania majątkiem – coraz krótszy, coraz lepiej zaplanowany, coraz bardziej precyzyjny.
Dobrym przykładem takich działań jest chociażby ten ostatni na terenie rafinerii w Gdańsku, któremu w tym numerze poświęcamy sporo uwagi, ze względu na szczególny charakter – zarówno z uwagi na swoją skalę, jak i kontekst organizacyjny oraz operacyjny, w jakim był prowadzony – o czym pisze Mikołaj Szlagowski w artykule: „Sedno tkwi w dobrym planowaniu”. A jak podkreśla Adrian Szkudlarski, prezes zarządu Rafinerii Gdańskiej Sp. z o.o. w rozmowie („Hub energetyczny – nowa rola rafinerii w świecie niepewności”, str. 12): „[…] dobre przygotowanie do postoju to już 80% jego sukcesu.”
I chociaż planowanie coraz częściej opiera się na cyfrowych modelach, symulacjach i rozwiązaniach typu digital twin – w trakcie postoju dodatkowo wspieranych przez automatyzację, robotyzację czy monitoring w czasie rzeczywistym – nadal kluczowy pozostaje człowiek. Jego decyzje, koordynacja pracy wielu zespołów, doświadczenie i wymiana wiedzy, szczególnie tej praktycznej – o której mówi Gniewosz Marszałek, dyrektor techniczny w Basell Orlen Polyolefins w wywiadzie: „Koniec ery reaktywnej. Czas na predykcję i efektywność”.
Jak zatem będzie wyglądało utrzymanie ruchu w przemyśle chemicznym za dekadę? Co będzie największym wyzwaniem, jaką lekcję można wynieść z awarii i wreszcie, jaki powinien być dobry inżynier UR? W tym numerze oddajemy głos znakomitym ekspertom (str. 71) – czy ich odpowiedzi państwa zaskoczą? Przekonajmy się.
A jeśli temat jest Wam bliski i chcielibyście podzielić się swoimi spostrzeżeniami – zapraszam na nasze social media i wydarzenia organizowane przez BMP. Te najbliższe już 11-13 maja w Jastrzębiej Górze – „Remonty i Utrzymanie Ruchu w Przemyśle Chemicznym” i kolejne: 21-23 września w Gdańsku – „Bezpieczeństwo Instalacji Przemysłowych. Infrastruktura Krytyczna”. Bo choć nie przepadam za pisaniem „wstępniaków”, tworzenie przestrzeni do spotkań i rozmów na naszych konferencjach wychodzi mi (i naszemu całemu zespołowi) zdecydowanie lepiej.

|
|
UR NA NOWO |
| Tu, gdzie rozpoczęła się Polska Chemia rozmowa z Karoliną Jasiak-Małotą, prezes zarządu Grupy Azoty Chorzów S.A. | 8 |
TEMAT NUMERU: UR NA NOWO |
| Hub energetyczny – nowa rola rafinerii w świecie niepewności rozmowa z Adrianem Szkudlarskim, prezesem zarządu Rafinerii Gdańskiej Sp. z o.o. | 12 |
| Sedno tkwi w dobrym planowaniu Mikołaj Szlagowski | 16 |
| Heartbeat Technology i serwis aparatury. Wsparcie utrzymania ruchu w erze cyfryzacji Endress+Hauser | 22 |
| Rola działu zakupów w postoju remontowym Przemysław Pytel | 24 |
| Postój remontowy bez niespodzianek Tomasz Mackiewicz | 34 |
| Koniec ery reaktywnej. Czas na predykcję i efektywność rozmowa z Gniewoszem Marszałkiem, dyrektorem technicznym Basell Orlen Polyolefins Sp. z o.o. | 34 |
| Remonty układów olejowych maszyn wirujących Joanna Jankowska | 38 |
| Płynny proces produkcji chemii i kosmetyków. Czujniki VEGA w liniach Unilogo Robotics VEGA | 42 |
| Drgania skrętne pobudzane przez napędy Ryszard Nowicki | 46 |
| Na pełnych obrotach. Instalacja, serwis i utrzymanie turbin wiatrowych Michał Przygoda | 64 |
| UR przyszłości oczami praktyków Aleksandra Grądzka-Walasz | 71 |
| Silniki budowy ognioszczelnej Ex db CELMA INDUKTA SA | 81 |
Transformacja energetyczna |
| Energia i produkcja. Duet, który decyduje o konkurencyjności Marcin Izdebski | 82 |
| Wrócić z tarczą, nie na tarczy. Walka o neutralność klimatyczną w Europie trwa Bartosz Bańkowski | 87 |
Dekarbonizacja |
| Utopijna wiara czy realna skuteczność? Efektywność energetyczna jako droga do dekarbonizacji segmentu Downstream Dagmara Gorzelana-Wienke | 96 |
| Dekarbonizacja chemii w świetle raportów ESG Szymon Jarosz | 100 |
Surowce |
| Drugie życie oleju. Od pionierskiej instalacji w Jedliczu po nowoczesne portfolio surowców dla przemysłu ORLEN Południe S.A. | 104 |
| W pogoni za litem. Jak odzyskiwać cenny surowiec z mieszanin soli? Kajetan Dąbrowa | 108 |
Wspomnienie |
| Pożegnanie Wiesława Lacha Artur Babicz | 116 |
Felieton |
| Czas rzecz względna… Agnieszka Gajek | 118 |