Partner serwisu
04 czerwca 2014

Ile jest gazu ziemnego w polskich złożach?

Kategoria: Paliwa

Największe szacunkowe zasoby gazu ziemnego – ale również ropy naftowej – występujące w formacjach łupkowych na terytorium Polski znajdują się na wschód od linii T-T. Obszar ten nazywany jest basenem bałtycko-podlasko-lubelskim, a występujące w nim łupki pochodzą z Górnego Ordowiku i Dolnego Syluru.

Ile jest gazu ziemnego w polskich złożach?

Idąc za USA i Kanadą
W ostatnich latach prowadzone są coraz intensywniejsze poszukiwania gazu ziemnego (i ropy naftowej) w formacjach łupkowych (złoża niekonwencjonalne) – początkowo z wykorzystaniem publicznie dostępnych danych geologicznych, a od 2010 roku odwiertów poszukiwawczych.
Bezpośrednią przyczyną rozwinięcia poszukiwań w Polsce było znalezienie i eksploatowanie złóż gazu ziemnego i ropy naftowej w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie, znajdujących się w formacjach łupkowych analogicznych do występujących w naszym kraju. Poza basenem bałtycko-podlasko-lubelskim łupki występują również na Przedgórzu Sudeckim (struktury dolnego karbonu).

Gaz niekonwencjonalny w centralnej Polsce
Oprócz gazu z łupków, gaz niekonwencjonalny potencjalnie znajduje się w centralnej Polsce (głównie w Wielkopolsce), jako tzw. gaz zamknięty, w strukturach Czerwonego Spągowca, na głębokości 3-6 km. W przeszłości odkryto tu wiele złóż, do dziś eksploatowanych, z których największe to Załęcze (wielkość zasobów wydobywalnych – 23 mld m3) i Żuchlów (24,5 mld m3). Prowadząca poszukiwania na nowych obszarach, należących do formacji Czerwonego Spągowca, firma Aurelian Oil & Gas Plc ocenia jego najbardziej prawdopodobną ilość w najlepiej rozpoznanym złożu Siekierki na 12 mld m3 (minimalnie – 5 mld m3, maksymalnie 24 mld m3)” [1].

RYS. 1 Basen bałtycko-podlasko-lubelski (EEC – Kraton Wschodnioeuropejski, SPW – strefa Płock-Warszawa, SBN – strefa Biłgoraj-Narol) [1]

Gaz ziemny z formacji łupkowych w Polsce
                Od roku 2009 podejmowano próby oceny ilości gazu ziemnego znajdującego się w polskich złożach niekonwencjonalnych, jednak z uwagi na niewystarczającą ilość informacji, przyjęte różne metodologie oraz dokonywanie obliczeń na podstawie danych dotyczących złóż północnoamerykańskich, szacunki te znacznie się od siebie różnią (Kaliski i in., 2012). Oceny renomowanych instytucji międzynarodowych odnośnie wielkości wydobywalnych zasobów gazu z łupków sięgają od 1,37 biliona m3 (Wood Mackenzie, sierpień 2009), przez 1,87 biliona m3 (Eucers, maj 2011), 2,83 biliona m3 (Advanced Resources International, grudzień 2009), aż do 5,3 biliona m3 (EIA, kwiecień 2011). W marcu 2012 r.  pierwszej oceny wielkości tych zasobów – wyłącznie dla basenu bałtycko-podlasko-lubelskiego – dokonał Państwowy Instytut Geologiczny.
W opublikowanym raporcie [1] oszacowano łączne zasoby wydobywalne gazu ziemnego z formacji łupkowych dla polskiej lądowej i szelfowej (morskiej) części basenu bałtycko-podlasko-lubelskiego na maksymalnie: 1,92 biliona m3. PIG ocenił również, że z największym prawdopodobieństwem zasoby te mieszczą się w przedziale: 346-768 mld m3 (2,5 do 5,5 razy więcej od udokumentowanych zasobów gazu konwencjonalnego). Analogiczne wielkości dla ropy naftowej z łupków (ten sam obszar) wynoszą: maksymalnie 535 milionów ton i z największym prawdopodobieństwem w przedziale: 215-268 milionów ton (8,5 do 10,5 razy większe od udokumentowanych zasobów ze złóż konwencjonalnych).

Nowy raport pod koniec 2015 r.
W pierwszej dekadzie maja 2014 r. pojawiła się informacja przekazana przez Dyrektor Państwowego Instytutu Geologicznego. Profesor Jerzy Nawrocki poinformował, że póki co nie ma wystarczającej ilości danych do aktualizacji raportu o zasobach złóż gazu łupkowego w Polsce. Jeśli teraz uzyskamy informacje z wykonanych odwiertów, to nowy raport o zasobach gazu łupkowego zostanie opublikowany pod koniec 2015 r. Natomiast do końca 2014 r. PIG-PIB opracuje raport o zasobach geologicznych tzw. tight gas (gazu zamkniętego, innego rodzaju gazu ze złóż niekonwencjonalnych) w Polsce. Ważne podkreślenia jest stwierdzenie Pana Profesora, że do opracowania nowego raportu o zasobach gazu z łupków potrzebne są dane z aktualnie realizowanych prac poszukiwawczych. Niestety, obecne prawo nie gwarantuje służbie geologicznej dostępu do tych danych.

Literatura

1.  Poprawa P., Ocena zasobów wydobywalnych gazu ziemnego i ropy naftowej w formacjach łupkowych dolnego paleozoiku w Polsce (basen bałtycko-podlasko-lubelski), Państwowy Instytut Geologiczny, Warszawa, marzec 2012.

 

Więcej przeczytacie Państwo w magazynie "Chemia Przemysłowa" 3/2014

Strona używa plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. OK, AKCEPTUJĘ